"Есесі қайтпас еңбек жоқ" мақалы еңбек пен күш-жігердің әрқашан өз жемісін беретінін білдіреді. Яғни, адам еткен еңбегі мен қажыр-қайратының нәтижесінде міндетті түрде табысқа, жетістікке жетеді.

Бұл мақалда "есесінің қайтпасы" деген тіркес "еңбектің қайтарымы" деген мағынада қолданылып отыр. Яғни, ешкімнің еңбегі зая кетпейді, нәтижесінде адам еңбек еткен сайын, оның сауабы мен жеңісі де болатыны туралы насихаттап тұр.

Осылайша, еңбек ақталмайтын жағдайда емес, оған белгілі бір қайтарым болады делінген. Мақалдан бұл өмірдің ережесі ретінде еңбек етіп, тырысу қажет екендігін түсінуге болады.