Ел егессіз болмайды.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Ел егессіз болмайды» деген мақалдың тура мағынасы — кез келген елдің ішінде пікір қайшылығы, сөз таласы, дау-дамай болып тұрады. Астарлы мағынасы — адамдар өмір сүретін ортада толық тыныштық пен мүлтіксіз келісім сирек, сондықтан ел ішіндегі келіспеушілікті түсіністікпен шешу керек. Бұл мақал бір жағынан адам табиғатының әртүрлі екенін, екінші жағынан татулықты сақтау үшін сабыр мен ақылды қажет ететінін білдіреді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ел» сөзі жеке бір ауыл не шағын топ емес, тұтас қауымды, қоғамды меңзейді. «Егес» — тартыс, сөзге келу, көзқарас айырмашылығы. Яғни халық өмірі бір қалыпты, мінсіз болмайды; әртүрлі ой, мінез, мүдде қақтығысып отырады. Бірақ бұл егес жаулыққа айналмауы тиіс, керісінше, ақылмен реттелсе, елдің кемелденуіне де себеп болады.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгін де өзекті. Мысалы, жұмыс орнында екі қызметкер бір мәселе бойынша келіспей қалса, «ел егессіз болмайды» деп, жағдайды қалыпты қабылдап, ұрысқа ұластырмай, ортақ шешімге келу керек. Яғни дау — өмірдің бір бөлігі, ал маңыздысы — оны мәдениетті түрде шешу.