Егіле сүйген елжіретер,
Ақыры бір күн еңіретер.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адам біреуге шектен тыс беріліп, орынсыз елжіреп, өте нәзік сезімге ерік берсе, соңы өкінішке әкелетінін ескертеді. Тура мағынасында «егілу», «елжіреу», «еңіру» — көздің жасқа толуы, жүректің босап, күйзеліске түсуі. Астарлы мағынасы — сезімге, қиялға немесе бір іске тым алданып, сақтықты жоғалтпау керек деген ой. Артық жұмсақтық пен орынсыз сенгіштік адамды әлсіретеді.
Образдар мен теңеулер
«Егіле сүйген» тіркесі — жан-тәнімен беріліп, шектен тыс мейірім танытқан адам бейнесі. «Елжіретер» сөзі жүректің босаңсуын, ішкі беріктіктің азаюын көрсетеді. Ал «еңіретер» — ақырғы нәтиже, яғни ауыр күйзеліс, опық жеу. Мұнда сезімнің біртіндеп күшейіп, соңында жан азабына айналуы бейнеленген.
Қазіргі өмірде
Бұл мақалды қарым-қатынаста, достықта не жұмыста да шектен тыс сенім мен эмоцияға берілмеу керек дегенде қолдануға болады. Мысалы, бір адам жаңа танысына бәрін ашып айтып, қаржысын да сеніп беріп, кейін алданып қалса, оған осы мақал дәл келеді. Яғни, жақсы ниетпен қатар парасат пен сақтық та қажет.
Aqyry bir kún eńireter.