Білім - бақтың жібермейтін қазығы,
Білімсіз бақ - әлдекімнің азығы.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Білім адамның бақ-берекесін ұстап тұратын мықты қазыққа теңеледі. Яғни, білімді адам өз ырысын, абыройын, орнын жоғалтпайды, өмірде жол табады. Ал білімсіз келген байлық, мансап не дәулет тұрақсыз болады: ондай бақты өзгелер пайдаланып кетуі мүмкін. Мақалдың астарында «тек байлыққа сенбе, біліммен бекін» деген ой жатыр.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «қазық» — киіз үйді жерге нық ұстап тұратын берік тірек. Сол сияқты білім де адамның өмірін берік етеді, құлатпайды. «Азық» сөзі біреудің олжасына, қорғансыз нәрсеге меңзейді. Яғни білімсіз байлықтың иесі әлсіз, оны сақтай алмайды, сондықтан басқаның пайдасына айналып кетуі ықтимал.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазір де өте орынды. Мысалы, кәсіп ашқан адам тек ақшасына сүйенбей, есеп, заң, технология, тіл білу сияқты білімге де мән берсе, ісі ұзаққа барады. Білімсіз адам бір сәтте табыс тапқанымен, нарықта өз орнын ұстап тұра алмайды.
Bilimsiz baq - áldekimniń azyǵy.