Бейтаныс адам - бітеу жаңғақ.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Бейтаныс адам - бітеу жаңғақ» деген мақал адамды сырттай көріп, ішкі сырын бірден білу қиын екенін білдіреді. Тура мағынада бітеу жаңғақтың қабығы қатты болып, ішіндегі дәні көрінбейді. Сол сияқты бейтаныс кісінің де мінезі, ниеті, ойы алғашында белгісіз болады. Астарлы мағынасы — кез келген адамға бірден сеніп, асығыс баға беруге болмайды; адамды ісі, сөзі, уақыт өте танытады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «бітеу жаңғақ» — сырты қатты, іші жабық, оңай ашылмайтын нәрсенің бейнесі. Бұл образ бейтаныс адамның жұмбақ, белгісіз болмысын дәл жеткізеді. Жаңғақтың дәні қабығы ашылғанда ғана көрінетіні сияқты, адамның шын пейілі де таныстық, аралас-құралас, ортақ іс барысында ашылады.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал жаңа танысқан адамға немесе интернеттегі белгісіз тұлғаға бірден толық сенбеуді ескертеді. Мысалы, желіде өзін өте сенімді көрсеткен адамның айтқанына сене салмай, алдымен ақпаратын тексеру керек. Сонда ғана алдану қаупі азаяды.