Бардың базары жанында.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Бардың базары жанында» деген мақалдың тура мағынасы — қолында малы, дүниесі, ырысы бар адамның тіршілігі қызықты, кең, жайлы өтеді деген ой. Астарлы мағынасы — дәулетті, мүмкіндігі мол адамның сөзі де, ісі де өтімді болады; оған жұрт та үйір, орта да қолайлы келеді. Бірақ мақал байлықты ғана мадақтамайды, бар нәрсенің қадірін білуді де аңғартады. Байлығы бар кісіге жағдай жасалғанымен, ол адам сол игілікті орнымен пайдалана алуы керек.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «бар» сөзі — мал-мүлкі, дәулеті, мүмкіндігі бар адамды білдіреді. «Базар» — өмірдің қызығы, қарым-қатынас, береке, ағыл-тегіл орта бейнесі. «Жанында» деу арқылы байлықтың жан-жағына адамдарды тартып тұратын күшін, ықпалын көрсетеді. Яғни берекелі үйдің маңайы да қыз-қыз тіршілікке толы болады деген образ берілген.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал табысы бар, жағдайы жақсы адамның айналасы кеңейіп, мүмкіндігі көбейетінін білдіру үшін айтылады. Мысалы, кәсіп ашып, ісі жүріп кеткен адамға серіктес те, кеңесші де, сатып алушы да оңай табылады. Дегенмен мақалдың астарында «мал барда қадір бар» емес, ырысты дұрыс басқарып, орнымен жұмсау қажет деген ой да сезіледі.