Алты қатын асқа барса,
Әрқайсысы өз мұңын айтар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — алты әйел бір асқа, яғни бір бас қосуға барса, олардың әрқайсысы өз басындағы шаруасын, ренішін не қам-қайғысын айтып кетеді. Астарлы мағынасы — көп адам бір жерге жиналса да, әркім өз ойымен, өз мәселесімен әуре болып, ортақ істің берекесі азаяды. Мақал адамды тек өз мұңын ғана емес, жұрттың жайын да ескеруге шақырады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «асқа бару» — көптің бас қосуы, той-думан не жиын. «Алты қатын» — нақты саннан гөрі көпшілікті, әртүрлі мінезді адамдарды білдіретін жинақталған образ. «Өз мұңын айтар» деген тіркес әр адамның жүрегінде жеке уайым, жеке талап болатынын көрсетеді. Бұл жерде халық көптің ішінде бірлік аз болса, әркім өз көкейін күйттеп кететінін әдемі бейнелеген.
Қазіргі өмірде
Қазіргі күні бұл мақалды жиналыс, отырыс, чаттағы ортақ талқылау сияқты жағдайларда қолдануға болады. Мысалы, жұмыс ұжымы бір мәселені шешудің орнына, әр қызметкер өз бөлімінің ғана қиындығын айтып, ортақ шешімге келе алмаса, «Алты қатын асқа барса, әрқайсысы өз мұңын айтар» деп айтады. Бұл — ортақ мақсаттан гөрі жеке уайым басым болып кеткен сәтті еске салатын сөз.
Árqaısysy óz muńyn aıtar.