Хайуанаттар әлемі туралы 501
Хайуанаттар әлемі туралы қазақ мақал-мәтелдері: жануар мінезі арқылы өмірлік өнеге мен тәрбие айтатын даналық сөздер.
501
Мақал-мәтелдер
52.6K
Барлық қаралым
105
Орташа қаралым
Мақал-мәтелдер
Сорттау:
Алпыс құлан ат болмас.
Таутанын тастап барыс ат,
Жаға болар ішікке.
Жаға болар ішікке.
Жарқанатқа жарық қас.
Қасқыр жүйрік - жылыс жоқ,
Түлкі жүйрік - дыбыс жоқ,
Қоян жүйрік - тыныш жоқ.
Түлкі жүйрік - дыбыс жоқ,
Қоян жүйрік - тыныш жоқ.
Есекке күміс ер жараспас.
Үйірлі құлан көсемсіз болмас.
Бір жылға қоян терісі де шыдаған.
Есек өзін атқа балайды да,
«Әттең» деп құлағына қарайды.
«Әттең» деп құлағына қарайды.
Бұлбұл құс зымыстан көрмей,
Гүлстанның қадірін білмес.
Гүлстанның қадірін білмес.
Майлаған қайысқа ит өш.
Абайлап ұшпаған құс қанатын қайырады.
Керқұланның қадірін ойда, қырда қақ білер.
Құзғын ас таңдамайды.
Есек шарап ішсе,
Ер-тоқымын сыйға беріп,
Өзі жауыр болар.
Ер-тоқымын сыйға беріп,
Өзі жауыр болар.
Есек есекті несиеге қасиды.
Ең көп қаралған осы тақырыпта
«Хайуанаттар әлемі туралы» мақал-мәтелдер — қазақтың тұрмыс-тіршілігі мен табиғатқа жақын дүниетанымынан туған нақыл сөздер. Бұл топта жылқы, түйе, қой, қасқыр, түлкі, ит, бүркіт секілді жануарлар бейнесі арқылы адам мінезі, қоғамдағы қатынас, еңбек пен ерлік, сақтық пен айла сияқты ұғымдар астарлы түрде жеткізіледі.
Мұндай мақал-мәтелдер тәрбиелік мәнімен құнды: жақсы қасиетті дәріптеп, жаман әдеттен сақтандырады. Жануарлар әрекеті салыстыру, теңеу ретінде қолданылып, ойды қысқа да нұсқа түйіндеуге көмектеседі. Сондықтан бұл категория оқырманға ұлттық танымды тереңірек түсіндіріп, сөз мәдениетін байытуға бағытталған.
Мұндай мақал-мәтелдер тәрбиелік мәнімен құнды: жақсы қасиетті дәріптеп, жаман әдеттен сақтандырады. Жануарлар әрекеті салыстыру, теңеу ретінде қолданылып, ойды қысқа да нұсқа түйіндеуге көмектеседі. Сондықтан бұл категория оқырманға ұлттық танымды тереңірек түсіндіріп, сөз мәдениетін байытуға бағытталған.