Жүк көтерген түйе қамыс қомды ауырламайды.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Жүк көтеріп үйренген түйе қамыстан жасалған жеңіл қомды ауырсынып, қиналмайды. Бұл мақалдың тура мағынасы да осы: күшті, төзімді жанға жеңіл нәрсе салмақ болмайды. Астарлы мағынасы — көп қиындық көріп, еңбекпен ысылған адам болмашы істен жасымайды, ұсақ кедергіге шағынбайды, сабыр сақтайды. Тәжірибе адамды шыңдайды, ал төзім өмірдің ауырын жеңіл көтеруге үйретеді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жүк көтерген түйе» — ауыр еңбекке дағдыланған, шыныққан адам бейнесі. Түйе қазақ танымында шыдамдылықтың, күштің, көнбістіктің символы. Ал «қамыс қом» — салмағы аз, жеңіл нәрсенің белгісі. Осы екі образды салыстыру арқылы халық: ауырды көтерген жан жеңілді қиын көрмейді деген ойды әсерлі жеткізген.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал тәжірибесі мол, мінезі берік адамдарға қатысты жиі айтылады. Мысалы, көп қиындықпен жұмыс істеп үйренген адам жаңа міндеттен қорықпайды, оны қалыпты нәрсе деп қабылдайды. Студент те алғашында күрделі тапсырмадан қиналса, кейін дағдыланып, жеңіл тапсырманы оп-оңай орындайды.