Жасы бір құрдас емес,
Заманы бір құрдас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — жасы бір адам ғана емес, бір дәуірде, бір ортада өмір сүрген адамдар да құрдас саналады. Астарлы мағынасы — адамның өмірлік түсінігі мен мінезін көбіне жас емес, заман қалыптастырады. Бір кезеңнің қуанышы, қиындығы, тәрбиесі мен тіршілігі ұқсас болғандықтан, сол заманда қатар жүрген жандардың ойы, көзқарасы, көргені де жақын болады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жасы бір» — тек туған жылдардың сәйкестігін білдіреді. Ал «заманы бір» дегені — бір қоғамның, бір уақыттың талғамын, салтын, ауыртпалығын бірге кешкен адамдар. Яғни құрдастықтың өлшемі жаспен ғана емес, ортақ тағдырмен де өлшенеді. Бұл жерде «заман» сөзі адам өмірін қалыптастыратын үлкен орта, дәуірдің рухы ретінде алынған.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал әртүрлі жаста болса да, бір буынның адамдары бір-бірін тез түсінгенде айтылады. Мысалы, жастары бөлек екі әріптес бір дәуірдің музыкасын тыңдап, бір замандағы қиындықтарды бастан кешсе, олар бір-біріне жақын тартады. Сонда «жасы бір емес, заманы бір құрдас» деп айту орынды.
Zamany bir qurdas.