Жарлы мен жалғыздың сөзі жалған.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Жарлы мен жалғыздың сөзі жалған» деген мақалдың тура мағынасы — кедей, қорғансыз, жалғыз адамның айтқан сөзіне жұрт сене бермеуі мүмкін деген ой. Астарлы мағынасы бұдан кеңірек: адам жалғыз қалса, тірегі аз болса, сөзі өтпей, уәжі әлсіз көрінеді. Кедейлік пен жалғыздық кейде адамның беделін түсіріп, шындығын дәлелдетуге қиындық тудырады. Бірақ мақалдың түпкі сыны адамның өзі емес, қоғамдағы әділетсіз көзқарасқа да меңзейді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жарлы» сөзі — мал-мүлкі, мүмкіндігі аз адамды, ал «жалғыз» — жалғыз қалған, сүйенішсіз жанды білдіреді. «Сөзі жалған» тіркесі олардың өтірікші екенін емес, сөзіне сенім аз, дәлелі әлсіз деп қабылданатынын аңғартады. Яғни образ арқылы әлеуметтік теңсіздік, сөздің салмағы адамның жағдайына қарай бағаланатыны көрсетіледі.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақалды әлсіз, қорғансыз адамның сөзін елемей қоюға болмайтынын ескерту үшін қолдануға болады. Мысалы, жұмыс орнында тәжірибесі аз қызметкер маңызды мәселе көтерсе, оны «ол білмейді» деп ысырып тастау дұрыс емес. Оның да айтар шындығы, байқап отырған мәселесі болуы мүмкін.