Жақсы ит өлімтігін көрсетпейді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Жақсы адам не жақсы мінезді жан өзгенің кемшілігін бетіне баспайды, ұсақ-түйекке жармаспайды. Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, жақсы ит олжаға не өлімтікке ұмтылмай, жаман иіске ермейді деген ой байқалады. Астарлы мағынасы — парасатты, тәрбиелі адам біреудің әлсіздігін, қателігін немесе жаман ісін жария қылып, оны масқараламайды; керісінше, ар-намысты сақтауға тырысады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «ит» — мінезді салыстыру үшін алынған образ. «Жақсы ит» деген тіркес адалдықты, тәртіпті, тыйым білу мен таза мінезді білдіреді. «Өлімтік» — жиіркенішті, қажетсіз, лас нәрсенің символы. Яғни, жақсы қасиеті бар жан лас іске, ғайбатқа, өсекке, біреудің жамандығын қазуға жақындамайды деген астар бар. Бұл теңеу адам бойындағы мәдениет пен ұстамды мінезді айқындайды.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал біреудің жеке қателігін әлеуметтік желіге жариялап, жұртқа таратып жіберетін жағдайларда жиі еске түседі. Мысалы, әріптесіңіз қателік жіберсе, оны көпшілік алдында келемеждемей, оңаша айтып түсіндірген дұрыс. Сонда адамды қорламайсыз, ал мәселе де сабырмен шешіледі.