Нағашымен күрессе, жығылар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: нағашымен күш сынасқан адам, көбіне, жеңіледі. Астарлы мағынасы — өзіңе жақын, тәжірибелі, беделді, айласы мол адаммен орынсыз бәсекеге түсу пайдалы емес. Қазақ танымында нағашы — сыйлы, қалжың-сықаққа да, сынға да жүйрік, сөзге берік, салмағы бар туыс. Сондықтан бұл сөз адамды шамаңды білуге, орынсыз дауға бармауға, үлкеннің жолын кесіп өтпеуге шақырады.
Образдар мен теңеулер
«Күрес» — жай ғана балуандардың сайысы емес, өмірдегі тартыс, күш сынасу, бақ таластырудың белгісі. «Жығылар» сөзі жеңілісті ғана емес, абыройдан айырылу, бос әуреге түсу дегенді де аңғартады. Ал «нағашы» образы — туыстықтың ішіндегі беделді, тәжірибелі, кейде әзілмен де, ақылмен де үстем түсетін адам бейнесі.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал жұмыста, оқуда не пікірталаста өзінен әлдеқайда мықты, тәжірибелі адаммен орынсыз тайталасқанда айтылады. Мысалы, жас қызметкер барлық істі жақсы білетін бөлім басшысымен дәлелсіз дауласып, кейін қателессе, жұрт: «Нағашымен күрессе, жығылар» деп ескертуі мүмкін.