Миуасыз ағаштың бұтағы тік.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Миуасыз ағаштың бұтағы тік» деген мақалдың тура мағынасы — жемісі жоқ ағаштың бұтағы салмақтан иілмей, жоғары қарай тік өседі. Астарлы мағынасы — іші толмаған, білімі не тәжірибесі аз адам көбіне көпке сес көрсетіп, өзін артық ұстап, паң мінез танытады. Ал шын мәнінде, парасатты, білімді, өнегелі адам кішіпейіл келеді, қажетсіз мақтанға бармайды. Яғни, бұл мақал сыртқы көрініс пен ішкі мазмұнды салыстырып, адамның шынайы қадірі мінезі мен ісінен білінетінін ескертеді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ағаш» — адамды, ал «миуа» — оның білімі, тәжірибесі, адамгершілігі мен өмірлік нәтижесін бейнелейді. «Бұтағы тік» дегені — жемісі аз ағаштың бос, қуыс қалпын көрсететін бейне. Халық мұнда жеміс беретін ағаштың бұтағы төмен иілетінін, яғни салмақ пен молдық адамды ибалылыққа жеткізетінін тұспалдаған.
Қазіргі өмірде
Бұл мақалды бүгін де өзін тым биік ұстап, басқаны менсінбейтін адамдарға қатысты қолдануға болады. Мысалы, жаңа қызметке келген, бірақ тәжірибесі аз адам бәрін білемін деп кеуде қақса, жұрт оған осы мақалмен тоқтау айтуы мүмкін.