Мал баға білмеген пайда таба білмейді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — малды дұрыс бағып, күтіп, өсіре алмаған адам одан пайда көрмейді. Астарлы мағынасы — кез келген істің нәтижесі оған деген ұқыптылыққа, жауапкершілікке және шеберлікке байланысты. Яғни, еңбекті бағалай білмеген, істің жайын түсінбеген адам табысқа жете алмайды. Пайда өзінен-өзі келмейді, ол еңбекпен, күтіммен, тәжірибемен табылады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «мал бағу» — тек төрт түлікті күту емес, жалпы кәсіптің, тірліктің символы. «Баға білу» дегені — істің бабын табу, уақытында қам жасау, шығын мен ұтымды дұрыс өлшеу. Ал «пайда табу» — еңбектің өтеуі, береке мен кіріс. Мақал мал шаруашылығындағы тәжірибені өмірлік қағидаға айналдырып тұр: күтімсіз құт болмайды.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақалды шағын бизнес, қызмет көрсету, тіпті оқуда да қолдануға болады. Мысалы, дүкен иесі тауарын дұрыс сақтамаса, тұтынушыға сапалы қызмет көрсетпесе, пайдасы азаяды. Сол сияқты студент те уақытын, оқуын дұрыс ұйымдастырмаса, жақсы нәтиже шығара алмайды.