Қырқын мінгеннен қыр артылмас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: бір адамның ғана күшімен, не бір ғана атқа сүйеніп, қыруар қырды асып өту мүмкін емес. Астарлы мағынасы — үлкен істі бір адам жалғыз көтере алмайды, көптің көмегі, бірлескен күш керек. Яғни, мақсат биік болса, соған жету үшін ұйымшылдық, табандылық және ортақ әрекет қажет.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «қыр» — кедергі, қиындық, асу, өмірдегі ауыр белес дегенді білдіреді. «Міну» — дайындық жасау, жолға шығу, іске кірісу ұғымын аңғартады. Қырдың артылмауы — шамасы жетпейтін ауырлықты, жалғыз күштің әлсіздігін бейнелейді. Халық бұл арқылы өмір жолы кейде биік асу сияқты болып, оны тек бірігіп өткенде ғана жеңілдейтінін меңзейді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазір де топ болып атқарылатын істерге қатысты айтылады. Мысалы, мектепте бір оқушы бүкіл сыныптың жобасын жалғыз орындап шыға алмайды; тапсырманы бөлісіп, әркім өз үлесін қосса ғана жұмыс нәтижелі болады. Сол сияқты, отбасыда, жұмыста немесе ауыл ісінде де жалғыздық емес, бірлік пен өзара жәрдем алға бастырады.