Құлан қағын қорғайды.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Құлан қағын қорғайды деген мақал өз иесіне, өз ортасына, өз тіршілігіне берік болуды білдіреді. Тура мағынасында құлан өз жайлаған қағын, яғни мекенін, панасын сақтап қалады. Астарлы мағынасында адам да өз намысын, қадірін, отбасы мен елін қорғауы керек деген ой жатыр. Бұл мақал әр нәрсенің өз иесіне қымбат екенін, жат жерге, сырт күшке оңай берілмеу керегін ескертеді.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы құлан — еркін, қайсар, дала жануарының бейнесі. Ол ешкімге тәуелді болмай, өзінше өмір сүретін мінезді аңғартады. Қағы — құланның мекені, тұрақтаған жері, тыныс-тіршілігі. Осы образ арқылы халық туған жердің, өз орныңның, өз мүддеңнің қорғаны бол деген ойды бейнелі түрде жеткізеді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақал адамды өз құқығын, абыройын, отбасын немесе жұмыс орнын қорғауға үндейді. Мысалы, бір қызметкер ұжымдағы әділетсіздікке жол бермей, өз еңбегін дәлелдеп, беделін сақтап қалады. Сонда мақалдың мәні: әр адам өз қадірін өзі қорғай білуі керек.