Көкек өз атын өзі шақырады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Көкек өз атын өзі шақырады деген мақалдың тура мағынасы — көкек құсының өз үнін өзі шығаратыны. Ал астарлы мағынасы — адам кейде өзін-өзі мадақтап, өз еңбегін өзі айтып, жұртқа жақсы көрінуге тырысады. Яғни бұл мақал менмендікке, орынсыз мақтанға, өз ісін өзі көтермелеуге қатысты айтылған. Халық мұндай қылықты құптамай, шынайы бағалауды өзгеден күту керек екенін ескертеді.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы көкек — өз пайдасын ғана ойлайтын, сырт көзге жария болғысы келетін мінездің бейнесі. Оның «атын өзі шақыруы» — өз атын өзі дәріптеу, өз беделін өзі көтеру дегенді білдіреді. Бұл образ адамның ішкі кішіпейілдігі жоқ кезде, сөзі мен ісі бір жерден шықпай қалатынын аңғартады.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал әлеуметтік желіде өзін тым көп мақтайтын, әр жетістігін қайта-қайта көрсететін адамдарға қатысты айтылады. Мысалы, біреу кішкене ғана істі бірнеше рет жариялап, «мен мықтымын» деп отыра берсе, жұрт «көкек өз атын өзі шақырады» деп бағалайды. Мұнда негізгі ой — кішіпейіл болып, еңбекті сөзбен емес, іспен көрсету.