Кедейдің кеңесі бітпейді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Кедей адам тіршілік тауқыметін көп көретіндіктен, оның айтары да, ақылы да таусылмайды деген ой жатыр. Тура мағынада бұл — мұқтаж жанның күнделікті қам-қаракеті көп, сондықтан ол әрдайым бір амал, бір жол іздейді. Астарлы мағынада мақал өмірдің қиыншылығы адамды ойлы, тәжірибелі етеді; таршылық көрген кісі әр іске сақ қарап, кеңес беруге де бейім болады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «кедей» сөзі тек мал-мүлкі аз адамды емес, тұрмысы ауыр, шектеулі жағдайда өмір сүретін жанды білдіреді. «Кеңесі бітпейді» деген тіркес оның ақылы сарқылмайтынын, өйткені қиындықтың өзі оны үнемі ойлануға мәжбүрлейтінін аңғартады. Яғни, бұл жерде кедейлік кемшілік қана емес, өмір тәжірибесін арттыратын жағдай ретінде көрінеді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал ақшасы аз болса да, тәжірибесі мол, үнемшіл әрі есепті адамдарға қатысты айтылады. Мысалы, отбасылық бюджетті жақсы жүргізетін, арзан әрі тиімді жолды тез табатын адамға: «Кедейдің кеңесі бітпейді екен» деп әзіл-шыны аралас айтуға болады. Бұл сөз мұқтаждық адамның тапқырлығын арттыратынын еске салады.