Кедейдің аты қара жарыста озады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал тура мағынасында: кедей адамның аты қарапайым, күтімі жұпыны болса да, жарыс кезінде алға шығуы мүмкін дегенді білдіреді. Астарлы мағынасы — адамның жағдайы емес, қажыр-қайраты, баптауы, шыдамдылығы мен еңбегі маңызды. Яғни сыртқы байлықтан бұрын, істегі ептілік пен табандылық жеңіске жеткізеді. Кейде тұрмысы төмен жан өмірдің тауқыметіне қарамастан, ұқыптылықпен, тынымсыз еңбекпен өзгеден озады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «кедейдің аты» — мүмкіндігі шектеулі, бірақ еңбекпен жетілген қарапайым құралдың бейнесі. «Қара жарыс» — нағыз сын сәті, көптің көзінше тексерілетін бәсеке. «Озады» сөзі тек бәйгедегі жеңісті ғана емес, өмірдегі табысты, қиындықты еңсеруді де меңзейді. Демек, мақал сыртқы сәнге емес, ішкі күшке сенуді үйретеді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал оқуда, жұмыста, спортта жиі қолданылады. Мысалы, жағдайы жақсы емес, бірақ күні-түні дайындалған студент емтиханда өзгелерден жоғары балл алса, осы мақал дәл келеді. Ол — мүмкіндігі аз адамның да еңбегімен биікке шығатынын көрсететін өмірлік сабақ.