Ер қанаты - ат.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Ер қанаты - ат» мақалында ер жігіттің өмірі мен ісі атпен тығыз байланысты екені айтылады. Тура мағынада ат — ер азаматтың көлігі, жолдасы, тірегі. Астарлы мағынада ат адамның қайратына, еркіндігіне, мақсатқа тез жетуіне көмектесетін үлкен күштің нышаны. Қазақ ұғымында атсыз ердің сағы сынғандай көрінеді, өйткені көне заманда ел қорғау, көшіп-қону, шаруашылық істеу бәрі де атқа тәуелді болған.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «қанат» сөзі ерекше образ береді. Қанат құсқа қалай ұшу үшін қажет болса, ат та ер жігітке жол жүру, қиындықты еңсеру, ел ісіне араласу үшін қажет деген ойды білдіреді. Яғни ат — жай ғана жануар емес, ердің серігі, абыройы мен қуатының белгісі. Бұл теңеу қазақтың көшпелі өмір салтын, жылқыға деген құрметін де танытады.
Қазіргі өмірде
Бүгінде бұл мақал тікелей атқа мінуді ғана емес, адамның мақсатына жетуге көмектесетін сенімді тірек пен құралдың мәнін де еске салады. Мысалы, спортшы үшін жаттығу, студент үшін білім, кәсіпкер үшін сенімді команда — бәрі де «қанат» сияқты. Алайда мақалдың өзегі сол күйінде қалады: ер азаматқа серік болатын нәрсе оның жолын жеңілдетіп, абыройын арттырады.