Елемеген бұта көз шығарады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Елемеген ұсақ нәрсе де кейін үлкен зиян әкелуі мүмкін деген ой айтылады. Тура мағынада — бұтаға мән бермей, сақтанбаса, ол көзге тиіп, жарақаттауы мүмкін. Астарлы мағынада — адам кішкентай қауіпті, болмашы көрінген мәселені елемесе, соңы ауыр зардапқа соқтырады. Сондықтан кез келген іске немқұрайды қарамай, алдын ала сақ болған дұрыс.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы бұта — өмірдегі шағын кедергі, көзге көріне бермейтін қауіптің бейнесі. Көз шығару — ең қымбат нәрсеге, яғни денсаулық пен амандыққа нұқсан келтірудің символы. Қазақ ұғымында көз — адамға аса қадірлі мүше, сондықтан бұл образ қауіптің салмағын күшейтіп көрсетеді. Бір қарағанда әлсіз көрінетін нәрсенің өзі абайсызда ауыр кесір әкелетінін ұқтырады.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгінгі күні де өте орынды. Мысалы, жұмыс орнында ұсақ қауіпсіздік ережесін сақтамау үлкен апатқа әкелуі мүмкін: қорғаныш киім кимеу, техниканы тексермеу, жолда телефонға алаңдау сияқты әрекеттердің бәрі «елеусіз» көрінгенімен, нәтижесі ауыр болады. Сондықтан ұсақ-түйекке де жауапкершілікпен қарау керек.