Бүркіт қартайғанда тышқан аулайды.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамға да, аң-құсқа да ортақ өмір заңын меңзейді: жастық шақта күш-қайрат мол болады, ал қартайғанда бұрынғыдай қарқын азаяды. Тура мағынасында бүркіттің жасы ұлғайғанда ірі олжа іле алмай, майда аңға, соның ішінде тышқанға да көз салатыны айтылады. Астарлы мағынасы — адам да уақыт өте әлсірейді, сондықтан әр істің өз мезгілі бар; жас күнде талаптану, еңбек ету, ерлік көрсету керек, ал қартайған шақта мүмкіндіктің шегі тарылатынын ұмытпау керек.
Образдар мен теңеулер
Бүркіт — биікке самғайтын, күшті, қырағы құс. Ол мұнда ер жігіттің, қайратты адамның бейнесі сияқты. Тышқан — титтей, әлсіз олжа. Бұл тіркес ірі істен кіші іске түсу, бұрынғы бедел мен қуаттың бәсеңдеуін білдіреді. Яғни, биікке үйренген құс та уақыт өте табиғи қалпын өзгертіп, әлсіз жемге мойын бұрады.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал жастық шақтың қадірін білуге үндейді. Мысалы, жас маман білім алып, тәжірибе жинап жүргенде батыл қадам жасауы керек, өйткені кейін жауапкершілік көбейіп, мүмкіндік азаюы мүмкін. Сондай-ақ, кейде бұрын үлкен жобаларды атқарған адам жасы келгенде жеңіл жұмысқа ауысатынын да осы мақалмен түсіндіреді.