Бұралқы мал мінуге жақсы,
Бұралқы сөз күлуге жақсы.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: иесі жоқ, бұралқы жүрген малды уақытша мініп-түсуге болады, ал бұралқы, яғни қисынсыз, орынсыз айтылған сөз кейде күлуге себеп болады. Астарлы мағынасы: бағасы жоқ, тұрақсыз, жауапсыз нәрсе адамға ұзақ пайда бермейді; бірақ бір сәттік қызық, ермек не мысқылға жарауы мүмкін. Мақал сөздің де, істің де орны мен салмағы болатынын аңғартады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «бұралқы мал» — иесіз, бағытсыз, қолға оңай түскен нәрсенің бейнесі. Ол тұрақсыз пайда мен уақытша қызықты білдіреді. «Бұралқы сөз» — ойсыз, шала айтылған, мәні әлсіз сөз. Мұндай сөз тыңдаушыны ренжітпей, көбіне күлкі тудырады, өйткені оның салмағы аз, мағынасы жұтаң.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал орынсыз айтылған пікірге, желідегі мәнсіз жазбаға не бейберекет әрекетке қатысты қолданылады. Мысалы, біреу чатта дәлелсіз, қисынсыз сөз жазса, жұрт оны байыппен қабылдамай, күлкіге айналдыруы мүмкін. Сонда мақал «әр сөздің де, әр істің де өз орны бар» деген ойды еске салады.
Buralqy sóz kúlýge jaqsy.