Бір кем дүние.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Бір кем дүние» деген сөз адамның өмірі мен тіршілігі ешқашан толық болмайтынын білдіреді. Тура мағынасында бұл — бір нәрсенің бір бөлшегі жетіспей тұрғандай күй. Ал астарлы мағынасы — адам қандай молшылыққа, жетістікке, бақытқа жетсе де, көңілде бір мұң, бір жетімдік, бір жетпеген арман қалады. Яғни өмірде толық қанағаттану сирек, әрдайым ізденіс пен сағыныш қатар жүреді.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «бір кем» тіркесі нақты сан емес, жетіспеушіліктің бейнесі. Ол адамның ішкі сезімін, өмірдің мінсіз болмайтынын көркем түрде жеткізеді. Мұнда дүние — тек заттық әлем емес, жалпы адам ғұмыры, тіршілік, арман мен тағдырдың жиынтығы. Сондықтан бұл сөз өмірдің шынайылығын, адамның үнемі бір нәрсеге мұқтаж болып жүретін күйін меңзейді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал өмірдің бір қырын ғана емес, оның толық еместігін қабылдауға шақырады. Адам жұмыста табысқа жетсе де, отбасына көбірек уақыт бөле алмай қиналуы мүмкін. Мысалы, бір кісі көп ақша тапса да, денсаулығы сыр беріп, «бір кем дүние» деп ой түюі мүмкін. Бұл сөз қанағат пен сабырды еске салады.