Ақпан-дақпан алты күн,
Аяғымен жеті жүн.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал ақпан айының құбылмалы, қатал мінезін білдіреді. Тура мағынасында да ақпан — қыстың ең ызғарлы, боранды шағы: алты күн суық болып, жетінші күні қайта ұйытқып соғуы мүмкін деген ой жатыр. Астарлы мағынасы — өмірде де, табиғатта да бір қалыптылық болмайды, қысылтаяң сәтте төзім мен сақтық керек деген ескерту.
Образдар мен теңеулер
«Ақпан-дақпан» деген қос сөз ай астындағы сұсты, мінезі шатқаяқтап тұратын мезгілді әсерлі бейнелейді. «Алты күн» мен «жеті жүн» сияқты сандық өрнектер нақты мөлшерден гөрі ұзаққа созылған суық пен жалт еткен өзгерісті аңғартады. Мұндағы «жүн» сөзі боранның қалың, жұмсақ көрінгенімен, салмағы ауыр үйірілген қарын көзге елестетеді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал ауа райы құбылып тұратын кезеңде, әсіресе қыста сыртқа шыққанда сақ болуға шақырады. Мысалы, ақпан айында бір күн ашық болса да, ертең боран соғуы мүмкін екенін ескеріп, жолға шығарда киім, көлік, азық-түлікті алдын ала дайындап қойған дұрыс. Қысқасы, табиғаттың мінезі өзгермелі екенін ұмытпау керек.
Aıaǵymen jeti jún.