Тау бұлағымен көрікті,
Бұлақ құрағымен көрікті.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — таудың сәні оның бұлағымен, ал бұлақтың көркі оның жағасындағы құрағымен артады. Астарлы мағынасы — әр нәрсе өзіне жарасқан сәнімен, өз ортасына лайық белгісімен көрікті болады. Табиғаттағы бір бөлшек екіншісін толықтырып, тұтас көріністі әсем етеді. Сол сияқты адам өмірінде де үйлесім, жарасым, орынды нәрсе ғана сұлулық пен мән береді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «тау» — биіктік пен салтанаттың, «бұлақ» — тіршілік пен тазалықтың, «құрақ» — бұлақ жағасының табиғи көркі мен нәзік сәнінің бейнесі. Тау бұлақсыз қуаң тартады, бұлақ құрақсыз жалаң көрінеді. Яғни халық табиғаттың жарастығын адам тіршілігіндегі үйлесіммен теңестіріп отыр. Бұл — әсемдік тек жалғыз нәрседе емес, оның айналасымен үндесуінде екенін аңғартатын терең ой.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал сыртқы сән мен ортақ үйлесімді бағалағанда қолданылады. Мысалы, үйдің ішін жиһазға толтыру жеткіліксіз, түсі, жарығы, реті бір-бірімен үйлессе ғана әдемі көрінеді. Сол сияқты киім де адамға қонымды, жарасымды болса, сәні артады. Демек, бұл мақал әр нәрсенің көркі — орнымен, үйлесімімен екенін еске салады.
Bulaq quraǵymen kórikti.