Кедейге ақ қалта да бір,
Көк қалта да бір.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: кедей адамның қалтасы ақ па, көк пе — бәрібір, өйткені оның ішінде ақша жоқ. Астарлы мағынасы: қаржысы жоқ жан үшін сыртқы сән-салтанаттың, әртүрлі түстің, түрленген қалтаның еш мәні болмайды. Байлық болмаса, заттың көрінісі де, атауы да жағдайды өзгертпейді. Мақал адамды шынайылыққа, жоқтың қадірін түсінуге жетелейді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ақ қалта» мен «көк қалта» — байлықтың әртүрлі бейнесі емес, сыртқы айырмашылықты білдіретін образ. Қалтаның түсі өзгеше болғанымен, ішінің бос болуы ортақ күйді көрсетеді. Яғни, адамның жағдайы ішкі мазмұнмен өлшенеді, сыртқы көрініспен емес. Бұл теңеу кедейліктің ауырлығын жұмсақ, бірақ дәл жеткізеді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақалды бір заттың жылтыр көрінісіне алданып, шын пайдасын ұмытқан кезде қолдануға болады. Мысалы, адам қымбат қаптамадағы, бірақ сапасыз тауарды сатып алса, біреу: «Кедейге ақ қалта да бір, көк қалта да бір» деп, сыртқы сәнге емес, ішкі құнға қарау керек екенін еске салады.
Kók qalta da bir.