Елін сатып асаған,
Екі-ақ күн жасаған.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал өз елін, халқын сатып, опасыздықпен пайда тапқан адамның бақыты ұзақ болмайтынын білдіреді. Тура мағынада — елін сатқан адам уақытша ғана үстемдікке жетеді, бірақ оның ғұмыры да, абыройы да баянсыз. Астарлы мағынада — сатқындықтың соңы міндетті түрде опық жеуге, қорлыққа және жұрттан безінуге әкеледі. Халық мұнда адалдықты ең биік құндылық деп көрсетеді.
Образдар мен теңеулер
«Елін сатып» деген тіркес — туған жұртына қиянат жасау, жеке басының қамы үшін ел мүддесін аяқасты ету. «Асаған» сөзі — тойғансып, дәурені жүріп тұрғандай көрінуін аңғартады. Ал «екі-ақ күн жасаған» — ондай дәуреннің қысқалығын, тұрақсыздығын бейнелейді. Яғни, сатқынның қуанышы қысқа, ұяты ұзақ болады.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақал ел мүддесін, ортақ істі сатып кететін адамдарға қатысты айтылады. Мысалы, бір ұйымдағы қызметкер құпия ақпаратты ақша үшін бәсекелеске берсе, оның табысы ұзаққа бармайды, беделі де, сенімі де жоғалады. Мақал осындайда адал болуды еске салады.
Eki-aq kún jasaǵan.