Биік ағаштың басын құрт жейді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Биік ағаштың басын құрт жейді деген мақалдың тура мағынасы — бойы биік, діңі мықты ағаштың ең жоғарғы жағын зиянкес құрт кеміреді. Астарлы мағынасы — адам не нәрсе қаншалықты биікке көтерілсе, соншалықты қызғаныш, күншілдік, сын мен қауіпке көбірек ұшырайды. Яғни беделі артқан, табысы көбейген, аты шыққан адамға да, ісі ілгері басқан ортаға да көз тігетіндер табылады. Сондықтан биікке шыққан жан кеуде кермей, сақ, сабырлы болғаны жөн.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы биік ағаш — беделді, жетістікке жеткен, көзге түскен адамды немесе үлкен мақсатты білдіреді. Құрт — іштен ірітіп-жейтін ұсақ, бірақ зиянды күштің бейнесі. Бұл қызғанышты, өсек-аяңды, бәсекедегі арам пиғылды меңзейді. Ағаштың басы шабуылға бірінші ұшырайтыны сияқты, жоғары тұрған кісі де көбіне сынның нысанасына айналады.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазіргі заманда да өзекті. Мысалы, бір адам жұмыста басшылыққа көтерілсе, оның әр қадамына сын көзбен қарайтындар көбейеді. Сол кезде ол асып-таспай, істі әділ істеп, айналасымен дұрыс қарым-қатынас ұстауы керек. Демек, табысқа жету ғана емес, сол табысты сақтай білу де маңызды.