Бақа көлін аңсайды,
Бұлдырық шөлін аңсайды.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал әр жанның өзіне үйреншікті, қолайлы ортасын қымбат көретінін білдіреді. Бақа үшін көл — тіршілік етер жайлы мекен, ал бұлдырық үшін шөл — табиғатына сай орта. Астарлы мағынасы: адам да өзіне жақын, таныс, ыңғайлы жерді, жағдайды, ортаны сағынады. Әркімнің талғамы, өскен ортасы, дағдысы бөлек болғандықтан, біреуге жақсы көрінген нәрсе екіншісіне ұнамауы мүмкін.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы бақа — ылғалды, суды сүйетін жан иесі, сондықтан көлді аңсауы табиғи. Бұлдырық — даланың, шөлейттің құсы, сондықтан шөлді қимайды. Екі образ арқылы халық адамның мінезі мен бейімін дәл көрсеткен. Яғни тіршілік иесі өз жаралған ортасына тартады, сол ортада өзін еркін сезінеді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал адамды орынсыз салыстырмауға, әркімнің қызығуы мен өмір салтын түсінуге үйретеді. Мысалы, бірі қала тіршілігін ұнатса, екіншісі ауылдың тыныштығын қалайды — екеуінің де өз себебі бар. Сондықтан «неге бәрі мен сияқты ойламайды?» демей, өзгенің талғамына құрметпен қараған дұрыс.
Buldyryq shólin ańsaıdy.