Арыстанның ойынынан түлкінің мойыны үзіледі.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — арыстандай айбарлы, күшті жануардың ойынының өзі әлсіз аңға қауіп төндіруі мүмкін деген ой. Астарлы мағынасы — күші мен өктемдігі басым адамның абайсыз ісі, қалжыңы немесе жеңіл әрекеті де әлсізге ауыр зардап әкелуі ықтимал. Яғни, күш иесі өз қылығын өлшеп, әлсізге салмақ түсірмей әрекет етуі керек.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы арыстан — күш, айбын, үстемдік пен биліктің белгісі. Түлкі — айлакер болса да, арыстанмен салыстырғанда әлсіз, қорғансыз бейне. Мойыны үзілу — тек өлім емес, үлкен зиян, опық жеу, басына бәле тию дегенді білдіретін образ. Мақал күш пен әлсіздіктің арақатынасын өте әсерлі көрсетеді: мықтыға жеңіл көрінген нәрсе әлсізге ауыр соғуы мүмкін.
Қазіргі өмірде
Бұл мақалды қызметте, отбасында немесе қоғамда күшті адамның жауапкершілігін ескерту үшін қолдануға болады. Мысалы, басшы әзілдеп айтып қойған қатты сөзі қызметкердің намысына тиіп, оның жұмысына да, көңіл күйіне де зиян келтіруі мүмкін. Сондайда «арыстанның ойынынан түлкінің мойыны үзіледі» деп, әр сөз бен істі ойланып айту керегін аңғартады.