Жақсы құрбы келгенде,
Көңілде кір қалар ма?
Жақсы әзілсіз
Сөз шырағы жанар ма?

Негізгі мағынасы

Бұл мақал жақсы құрбының адам көңіліне жылу беретінін айтады. Сырттай қарағанда, ол дос келсе көңіл сергіп, мұң сейілетінін білдіреді. Астарлы мағынасы — адал достық пен жарасымды сөз адамның жан дүниесін тазартып, өмірге құлшыныс береді. Жақсы кісі келген жерде реніш те, кірбің де азаяды.

Образдар мен теңеулер

Мұндағы «көңілде кір» — ішкі мұң, наз, ауыр ойдың бейнесі. Ал «сөз шырағы» — әдемі, орынды, шын жүректен шыққан сөздің көңілді жарық қылатын қасиеті. «Жақсы әзіл» тек күлкі емес, ол — әдептілік, тапқырлық, жан жылуы. Яғни әзіл адам арасын жақындатып, сөзге нәр береді.

Қазіргі өмірде

Қазір бұл мақалды достардың, әріптестердің, жақын адамдардың бір-біріне жақсы көңіл күй сыйлауын айтқанда қолданамыз. Мысалы, ұзақ уақыт жұмыстан шаршап жүрген адамға сыйлас досы келіп, орынды қалжың айтып, әңгімемен дем берсе, сол сәтте көңіл көтеріліп, шаршау басылады. Бұл — жақсы сөздің де, жақсы құрбының да қадірін көрсетеді.