Ине шаншар жері жоқ.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — ине шаншуға да орын жоқ, яғни жер өте тар, лық толы деген сөз. Астарлы мағынасы — бір жерде адам тым көп жиналып, қозғалу да, жайғасу да қиын болған жағдайды білдіреді. Сонымен бірге, кейде тәртіпсіздік, ретсіз тығыздық, не кеңістік жетіспеуін де меңзейді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ине шаншар жер» деген бейне — ең ұсақ нәрсенің өзі сыймайтындай тарлықты көрсететін әсерлі теңеу. Ине — өте жіңішке құрал, ал оған да орын жоқ деу арқылы халық жағдайдың шектен тыс тығыз екенін дәл әрі нанымды жеткізген. Бұл образ көзге елестеуге жеңіл, сондықтан ойды бірден түсіндіреді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал көп адам жиналған орынға қатысты айтылады: жиын, концерт, базар, автобус сияқты жерлерде орын болмай қалса, осы сөз қолданылады. Мысалы, мереке күні қала орталығындағы жәрмеңкеге халық сонша көп жиналды, ине шаншар жер қалмады. Сонда бұл тіркес жағдайдың тығыздығын, адамдардың өте көп екенін қысқа да нұсқа білдіреді.