Ешкі сойып жесең, бір күндік,
Сауып ішсең, мың күндік.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: ешкіні бір рет сойып жесең, одан алған пайдаң бір-ақ күнге жетеді; ал сауып ішсең, сүті ұзақ уақытқа азық болады. Астарлы мағынасы — пайда табуда тек бір сәттік олжаға ұмтылмай, ұзақ мерзімдік, тұрақты игілікті ойлау керек. Яғни, бүгінгі жеңіл табыс ертеңгі үлкен несібеден айырмауы тиіс.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «сою» — бір реттік, тез таусылатын пайданы білдіреді. «Сауып ішу» — еңбекті сақтап, қайтарымы мол істі меңзейді. Ешкі бейнесі қазақ тұрмысындағы қарапайым тірліктің белгісі ретінде алынған: малды құртып жіберу ме, әлде оны өнім беретін қазынаға айналдыру ма — таңдау адамның өзінде.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қаржы, кәсіп, оқу сияқты салаларға да сай келеді. Мысалы, біреу қысқа пайда үшін өз кәсібін сатып, ақшаны бір күнде шашып жіберсе, ертең табыссыз қалады. Ал сол ақшаны тиімді іске салып, тұрақты табыс көзіне айналдырса, ұзақ уақыт пайда көреді. Сондықтан мақал адамды үнемге, сабырға және болашақты ойлауға шақырады.
Saýyp ishseń, myń kúndik.