Замана айнасы - замандас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: адамның өз дәуірін, заман тынысын жақсы тануы үшін жанындағы замандасына қарауы керек деген ой. Астарлы мағынасы — бір кезеңде өмір сүрген адамдардың мінезі, талғамы, ой-өрісі мен құндылығы сол заманның бет-бейнесін көрсетеді. Яғни заманды түсіну үшін жеке адамды ғана емес, сол ортада қалыптасқан замандастарды да бақылау қажет. Замандас — уақыттың айнасы.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «айна» сөзі өте әсерлі образ. Айна бір нәрсенің шынайы бейнесін көрсетсе, замандас та өз дәуірінің шындығын, тәрбиесін, білімін, талғамын, мінезін танытады. Демек, адам өз ортасындағы құрбыларынан, қатар құрдастарынан көп нәрсе үйренеді әрі солар арқылы қоғамның деңгейі аңғарылады.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал жастардың ойлау мәдениеті мен өмір салтын бағалауда қолданылады. Мысалы, бір сыныптағы оқушылардың кітап оқуға, тіл үйренуге, технологияға қызығуы сол буынның қандай бағытқа бет алғанын көрсетеді. Егер замандастар білімге ұмтылса, ол бүкіл дәуірдің жаңару белгісі болады.